Glossary / ಕನ್ನಡ
ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಶಬ್ದಕೋಶ (ಕನ್ನಡ)
ಭಾರತೀಯ ಓದುಗರಿಗಾಗಿ 30 ಮುಖ್ಯ ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಪದಗಳ ಸರಳ ವಿವರಣೆ. ಪ್ರತಿ ಪದದ ವಿಸ್ತೃತ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪುಟಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ಇದೆ.
ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್ (Bitcoin)
- ಯಾವುದೇ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರ ನಿಯಂತ್ರಿಸದ ಮೊದಲ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕರೆನ್ಸಿ. ಇದರ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ 3 ಜನವರಿ 2009 ರಂದು ಆರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು ಪೂರೈಕೆ 2.1 ಕೋಟಿ BTC ಗೆ ಸೀಮಿತ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Bitcoin →
ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್ (Blockchain)
- ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಬ್ಲಾಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸುವ ಹಂಚಿಕೊಂಡ ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೆಡ್ಜರ್. ಒಮ್ಮೆ ಸೇರಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Blockchain →
ಸತೋಷಿ (Satoshi)
- ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್‌ನ ಅತಿ ಚಿಕ್ಕ ಘಟಕ: 1 BTC = 10 ಕೋಟಿ ಸತೋಷಿ. ಹೀಗಾಗಿ ಪೂರ್ಣ ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್ ಬದಲು ಸಣ್ಣ ಭಾಗವನ್ನೂ ಖರೀದಿಸಬಹುದು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Satoshi →
ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್ ಹಾಲ್ವಿಂಗ್ (Bitcoin halving)
- ಸುಮಾರು ಪ್ರತಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ (ಪ್ರತಿ 2,10,000 ಬ್ಲಾಕ್‌ಗಳಿಗೆ) ಮೈನರ್‌ಗಳ ಬ್ಲಾಕ್ ಬಹುಮಾನ ಅರ್ಧವಾಗುವ ಘಟನೆ. ಇತ್ತೀಚಿನದು ಏಪ್ರಿಲ್ 2024 ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Bitcoin halving →
ಮೈನಿಂಗ್ (Mining)
- ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಹೊಸ ಬ್ಲಾಕ್ ಸೇರಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಮೈನರ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ನಾಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಶುಲ್ಕ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Mining →
ನೋಡ್ (Node)
- ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್‌ನ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್. ಸಾವಿರಾರು ನೋಡ್‌ಗಳು ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಅನ್ನು ವಿಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿಡುತ್ತವೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Node →
ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ವ್ಯಾಲೆಟ್ (Crypto wallet)
- ನಿಮ್ಮ ಕ್ರಿಪ್ಟೋವನ್ನು ಬಳಸಲು ಬೇಕಾದ ಕೀಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಆ್ಯಪ್ ಅಥವಾ ಸಾಧನ. ನಾಣ್ಯಗಳು ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್‌ನಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತವೆ; ವ್ಯಾಲೆಟ್ ಅವುಗಳ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Crypto wallet →
ಖಾಸಗಿ ಕೀ (ಪ್ರೈವೇಟ್ ಕೀ) (Private key)
- ನಿಮ್ಮ ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಖರ್ಚು ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುವ ರಹಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯೆ. ಇದು ಯಾರಿಗೆ ಸಿಕ್ಕರೂ ಅವರು ನಿಮ್ಮ ಹಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಆದ್ದರಿಂದ ಯಾರೊಂದಿಗೂ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Private key →
ಸೀಡ್ ಫ್ರೇಸ್ (Seed phrase)
- ವ್ಯಾಲೆಟ್ ಅನ್ನು ಮರುಪಡೆಯಲು ಬಳಸುವ 12 ಅಥವಾ 24 ಪದಗಳ ಪಟ್ಟಿ. ಇದನ್ನು ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಬರೆದು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿಡಿ; ಯಾವುದೇ ಸಪೋರ್ಟ್ ತಂಡ ಇದನ್ನು ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Seed phrase →
ಹಾಟ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್ (Hot wallet)
- ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಾಲೆಟ್ (ಮೊಬೈಲ್ ಅಥವಾ ಬ್ರೌಸರ್ ಆ್ಯಪ್). ದಿನನಿತ್ಯದ ಬಳಕೆಗೆ ಅನುಕೂಲ, ಆದರೆ ಹ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Hot wallet →
ಕೋಲ್ಡ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್ (Cold wallet)
- ಕೀಗಳನ್ನು ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ನಿಂದ ದೂರ (ಆಫ್‌ಲೈನ್) ಇಡುವ ವ್ಯಾಲೆಟ್, ಉದಾ. ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್. ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Cold wallet →
ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್ (Crypto exchange)
- ರೂಪಾಯಿ ಅಥವಾ ಇತರ ನಾಣ್ಯಗಳಿಗೆ ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಖರೀದಿ-ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ವೇದಿಕೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ನೀಡುವ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ಗಳು FIU-IND ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಿರಬೇಕು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Crypto exchange →
KYC (ನಿಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ತಿಳಿಯಿರಿ) (KYC)
- ಖಾತೆ ತೆರೆಯುವ ಮೊದಲು PAN, ಆಧಾರ್ ಮುಂತಾದ ದಾಖಲೆಗಳಿಂದ ಗುರುತು ಪರಿಶೀಲನೆ. ಭಾರತೀಯ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: KYC →
ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮೌಲ್ಯ (ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಕ್ಯಾಪ್) (Market capitalisation)
- ಚಲಾವಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ನಾಣ್ಯಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ × ಪ್ರಸ್ತುತ ಬೆಲೆ. ಒಂದು ನಾಣ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಗಾತ್ರವನ್ನು ಹೋಲಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Market capitalisation →
ಏರಿಳಿತ (ವೊಲಟಿಲಿಟಿ) (Volatility)
- ಬೆಲೆ ಎಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಏರುಪೇರಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಅಳತೆ. ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಬೆಲೆಗಳು ಷೇರುಗಳಿಗಿಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಏರಿಳಿತ ಹೊಂದಿವೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Volatility →
ಸ್ಟೇಬಲ್‌ಕಾಯಿನ್ (Stablecoin)
- ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್‌ನಂತಹ ಆಸ್ತಿಗೆ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಜೋಡಿಸಿದ ಟೋಕನ್, ಉದಾ. USDT ಮತ್ತು USDC. ಬೆಲೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ್ದರೂ ವಿತರಕರ ಮೇಲಿನ ಅಪಾಯ ಇರುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Stablecoin →
ಆಲ್ಟ್‌ಕಾಯಿನ್ (Altcoin)
- ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿ, ಉದಾ. ಈಥರ್, ಸೋಲಾನಾ. ಅನೇಕ ಆಲ್ಟ್‌ಕಾಯಿನ್‌ಗಳು ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Altcoin →
ಟೋಕನ್ (Token)
- ಈಗಿರುವ ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್ ಮೇಲೆ (ಉದಾ. ಎಥೆರಿಯಮ್) ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾಂಟ್ರಾಕ್ಟ್ ಮೂಲಕ ರಚಿಸಿದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಸ್ತಿ. ತನ್ನದೇ ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್ ಇರುವುದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಕಾಯಿನ್" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Token →
ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾಂಟ್ರಾಕ್ಟ್ (Smart contract)
- ಷರತ್ತುಗಳು ಪೂರೈಸಿದಾಗ ತಾನಾಗಿಯೇ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳ್ಳುವ ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ. ಕೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ದೋಷವಿದ್ದರೆ ಹಣ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯ ಇದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Smart contract →
ಗ್ಯಾಸ್ ಶುಲ್ಕ (Gas fee)
- ಎಥೆರಿಯಮ್‌ನಂತಹ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಲು ಪಾವತಿಸುವ ಶುಲ್ಕ. ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಜನದಟ್ಟಣೆಯಾದಾಗ ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Gas fee →
DeFi (ವಿಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಹಣಕಾಸು) (DeFi)
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ಇಲ್ಲದೆ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾಂಟ್ರಾಕ್ಟ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಸಾಲ, ವ್ಯಾಪಾರ, ಬಡ್ಡಿ ಮುಂತಾದ ಸೇವೆಗಳು. ಹ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ವಂಚನೆಯ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: DeFi →
NFT (NFT)
- ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಡಿಜಿಟಲ್ ವಸ್ತುವಿನ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಅನನ್ಯ ಟೋಕನ್. ಭಾರತದಲ್ಲಿ NFT ಗಳೂ VDA ತೆರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳಡಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: NFT →
DCA (ನಿಯಮಿತ ಹೂಡಿಕೆ) (DCA)
- ಬೆಲೆ ಏನೇ ಇರಲಿ ಪ್ರತಿ ವಾರ ಅಥವಾ ತಿಂಗಳು ನಿಗದಿತ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನ, SIP ರೀತಿಯಲ್ಲಿ. ಇದು ಸಮಯ ಆಯ್ಕೆಯ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ನಷ್ಟವನ್ನು ತಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: DCA →
HODL (HODL)
- ಬೆಲೆ ಏರಿಳಿತಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಮಾರಾಟ ಮಾಡದೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು. 2013 ರ ಒಂದು ಫೋರಂ ಪೋಸ್ಟ್‌ನ "hold" ತಪ್ಪು ಕಾಗುಣಿತದಿಂದ ಬಂದ ಪದ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: HODL →
ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್ ETF (Bitcoin ETF)
- ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಮತ್ತು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹರಿಸುವ ಫಂಡ್. ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಾಟ್ ಬಿಟ್‌ಕಾಯಿನ್ ETF ಗಳು ಜನವರಿ 2024 ರಲ್ಲಿ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆದವು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Bitcoin ETF →
CBDC (ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕರೆನ್ಸಿ) (CBDC)
- ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನೀಡುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪದ ಅಧಿಕೃತ ಹಣ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ RBI ಯ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ (e₹) ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ; ಇದು ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಅಲ್ಲ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: CBDC →
ವರ್ಚುವಲ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಸ್ತಿ (VDA) (Virtual digital asset)
- ಭಾರತದ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಮತ್ತು NFT ಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಪದ. VDA ವರ್ಗಾವಣೆಯಿಂದ ಬರುವ ಲಾಭಕ್ಕೆ 30% ತೆರಿಗೆ (ಜೊತೆಗೆ ಸೆಸ್), ನಷ್ಟವನ್ನು ಬೇರೆ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Virtual digital asset →
ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಮೇಲಿನ TDS (TDS on crypto)
- ಭಾರತದಲ್ಲಿ VDA ಮಾರಾಟ ಅಥವಾ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮೊತ್ತದ ಮೇಲೆ 1% TDS ಕಡಿತವಾಗುತ್ತದೆ (1 ಜುಲೈ 2022 ರಿಂದ ಸೆಕ್ಷನ್ 194S; 1 ಏಪ್ರಿಲ್ 2026 ರಿಂದ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆ 2025 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 393). ಇದನ್ನು ITR ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಆಗಿ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: TDS on crypto →
FIU-IND (FIU-IND)
- ಭಾರತದ ಹಣಕಾಸು ಗುಪ್ತಚರ ಘಟಕ. ಮಾರ್ಚ್ 2023 ರಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ನೀಡುವ ಕ್ರಿಪ್ಟೋ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ ತಡೆ ಕಾನೂನಿನಡಿ (PMLA) ಇಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಬೇಕು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: FIU-IND →
ಫಿಶಿಂಗ್ (Phishing)
- ನಕಲಿ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್, ಸಂದೇಶ ಅಥವಾ ಆ್ಯಪ್ ಮೂಲಕ ನಿಮ್ಮ ಪಾಸ್‌ವರ್ಡ್ ಅಥವಾ ಸೀಡ್ ಫ್ರೇಸ್ ಕದಿಯುವ ವಂಚನೆ. ಲಿಂಕ್ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ವಿಳಾಸವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದಿ: Phishing →
ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಮಾತ್ರ, ಹಣಕಾಸು ಅಥವಾ ತೆರಿಗೆ ಸಲಹೆ ಅಲ್ಲ. ಅನುವಾದದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಕಂಡರೆ ತಿಳಿಸಿ: /corrections/